Xóm Chùa với câu chuyện “lấy
chồng ngoại” mang tính khái quát và thời sự. Đặc biệt ở các vùng nông thôn,
ngoại thành, đâu cũng xôn xao chuyện các cô gái Việt xinh đẹp, sẵn sàng
mạo hiểm lấy chồng ngoại để đổi đời, mặc cho bao điều hiểm nguy
rình rập. Những “hoàng tử” Việt ở đâu? Có phải sau khi đất đai
sinh sống ngàn đời bị thu hẹp cho những sân gôn, khu đô thị mới... họ phải
bắn ra thành phố làm xe ôm, cửu vạn? Trước mắt các thôn nữ chỉ thấy
cụ già em nhỏ, vậy chả tìm đường xuất ngoại bán thân còn biết dùng tấm
hồng nhan làm gì đây? Và cái Trinh Tiết thời đại đồng tiền mua
bán ấy trở thành nỗi ê chề, xót xa cho thân phận những người phụ nữ. Mới
biết mặt trái thời mở cửa còn những góc khuất đang mai một dần những giá trị
truyền thống đáng trân trọng. Không thể không nghĩ ngợi...
Nhà văn ĐOÀN LÊ
Ba chữ đại tự sơn đen Triều
Phục thôn vẫn được giữ y nguyên trên cổng làng tới tận giờ. Ra điều xưa kia ở
đây có ối quan, phấp phới đường thôn toàn phẩm phục triều đình, chứ không phải
loại quần áo giô- kề hàng thùng nhà chúng bay, nói cho mà biết! Thế nhưng con
Khờ dám đung đưa háng với bộ váy xẻ ngược, xẻ xuôi, để lộ đến tận khúc đùi nõn
nà, đập cửa ô tô đánh sầm, rồi điềm nhiên lắc mông đi vào làng. Cứ hệt như con
Khờ nhón váy bằng hai ngón tay cong cong kiểu cách, chiếu cố bước qua vòm cổng
thiêng liêng của xóm Chùa Ông. Cha con đĩ, thôn Triều Phục nó coi chẳng khác
cửa hàng Karaôkê nhà nó à! Nếu ở trường hợp khác chắc cái Khờ không khỏi bị các
cụ bà chửi té tát vào mặt. Còn các cụ ông sẽ khạc nhổ, rủa một câu thật hiểm:
“Rõ nòi nhà mõ!”. Mõ vốn chức danh của ông nội con Khờ, người có công đẻ ra anh
đánh giậm, bố nó, một thời làm chủ tịch xã rất hách. Ông ta được cái nết chưa
quen tham ô, chưa mạnh tay “thiến” dân như các đời chủ tịch kế nhiệm. Bởi vậy
lúc ông ta đột ngột chết, nhà cửa vẫn tuềnh toàng, mấy món tiền kếch sù sắp bí
mật chia chác hóa ra tuột hết. Thôi cũng được cái tiếng trong sạch làm vui!
Nay Khờ lấy tên họ Tàu, gọi là
cô Lầy Lầy. Chả biết lầy lội đẹp hơn khờ khạo ở chỗ nào, nhưng từ dạo nó bị
người ta dụ dỗ đem bán tận Hồng Kông, chốn lầu xanh nó kiếm được anh Từ Hải lấy
làm chồng, ai cũng mừng cho phúc phận nhà nó. Mừng hơn nữa nó biết mang cái
thân xác tìm về quê quán, lại mang kèm theo hàng đống tiền, vàng, của nả... Năm
ngoái nó cho mẹ tiền xây nhà ba tầng, xây lại mộ cụ mõ, xây mộ ông đánh giậm,
nghênh ngang to bằng hai nhà táng ở giữa nghĩa địa xóm Chùa, rất khiêu khích.
Đành rằng từ thời mở cửa, xóm Chùa Ông có thừa hơi hướng văn minh hiện đại, những
nhà cao tầng mọc như nấm rơm, video mở cả hăm bốn tiếng, nhưng ngôi nhà ba tầng
sang trọng hơn cả khách sạn ba sao ngoài tỉnh cùng hai ngôi mộ nói trên vẫn
khiến cả làng lác mắt.
Lần này về cô Lầy Lầy lại biếu
bà con họ hàng mỗi người một đồng tiền Tây làm quà mừng Tết Trung thu, trẻ con
mỗi đứa mỗi gói bánh quy, kèm mấy viên kẹo Tàu. Cả làng được dịp rộ lên, kéo
nhau đi nhận quà như đi nhận phát chẩn.
- Tiên nhân nó! Nó cho mỗi
người một tờ tiền âm phủ đây này! - Lão Tí nghệch ra điều có con giai bên Canada thường
xuyên gửi tiền về cho, lão khinh khỉnh mắng bà cụ Mạch - Bà dở hơi! Tờ một đô
la chính cống của Mỹ đấy. Cái thứ tiền âm phủ cúng bái của các bà gọi là tiền
hàng mã, tiền nhái.
“Ai chê cứ đưa tôi tiêu hộ”.
Lão Bản chăn con bò ra khu lăng Ngài cũng nhấp nhổm không yên vì chuyện đô la.
Lão gọi thằng cu Sữa, bạn chăn bò vong niên của lão mà hỏi:
- Mày đã được ăn kẹo Tàu rồi
hở?
- Chả bằng kẹo dồi làng mình
ông ạ. Thơm hắc.
- Hừm, không quen khéo tháo dạ
bỏ bố!
Cu Sữa tên khai sinh là Chiến
Thắng, em giai cu Bơ. Cu Bơ, nhân vật trong chuyện Đất xóm Chùa nay đã lớn, giờ
trao lại nghề chăn bò cho thằng em út, đi lái xe ôm. Như vậy chứng tỏ đời sống
đang tiến lên. Lão Bản lắm lúc nhớ Sĩ Thái sư lẫn cu Bơ đến ngơ ngẩn. Lão định
bụng sang mùa đông cũng bán bò, giải nghệ.
- Này, cu Sữa, mày trông bò hộ
tao, nhát tao cho “năm hìu” đánh con đề số không bảy. Đêm qua tao nằm mơ thấy
rắn rồi.
- Không chơi nói dối đánh lừa
trẻ con đâu đấy.
- Nứt mắt đã gớm. Ông dối bao
giờ?
Lão Bản lườm nó, xong đi thẳng
qua cánh đồng về xóm ba, tới nhà ông Sĩ Duệ, tức Sĩ Thái sư. Nhất định phải
thăm dò xem con Khờ làm gì lắm tiền thế. Nó vung tiền khuấy động làng này cốt
trêu ngươi ai? Bà Sĩ Duệ con gái họ Đào, chị em thúc bá với vợ ông đánh giậm,
tất phải biết mọi chuyện.
Vào đến sân, lão Bản nhìn thấy
Sĩ Thái sư ngồi ở bàn nước ngóng ra. Bà Duệ đang sàng gạo ngoài hè. Lão Bản
chợt nhận xét Sĩ Thái sư tóc tai dạo này có vẻ bạc tợn, nhưng bà vợ mặc cái áo
hở rộng cổ thế kia còn ngon lành ra phết. Lão Bản tủm tỉm nhớ bữa ông chồng bình
phẩm vụng sau lưng vợ. Các mụ nhà ta đều giống miếng thịt ngan già luộc dối, đã
hoi lại dai như chão! Chả bù ngoài tỉnh, năm sáu chục xuân xanh vẫn nõn nà
trông tựa miếng giò lụa... ồ, không, trong cái áo mốt mới thế kia chưa gọi là
miếng thịt ngan già được. Lão Bản cất giọng đùa cợt:
- Gớm nhẩy. Giờ đôi chim bồ
câu chỉ ngồi nhà gù nhau, ai sướng bằng? Hơn được lên tiên!
Thấy lão Bản, Sĩ Thái sư vội
vớ cái ấm chuyên trà, vui ra mặt. Ngày nào lão Bản không qua lại uống trà,
chuyện gẫu, Sĩ Thái sư tưởng chừng thiếu hụt điều gì, chén trà thiếu hẳn hương
vị. Còn uống trà kiểu độc ẩm chẳng thà ra vục ngụm nước mưa ngoài bể. Chính ông
cũng không phân biệt được mình nghiện trà hay nghiện lão Bản. Người ta nói tâm
giao tri kỷ ở chỗ đó. Bà Duệ không để lão Bản kịp ngồi đã tìm cớ phân trần
chuyện nhà, hy vọng lôi kéo lão vào phe đồng minh. Tay
vẫn nhoay nhoáy cái sàng, bà Duệ rỉ rả khơi chuyện:
- Ngồi gù nhau thì bồ câu, bồ
nông đều đói rã họng, sướng nỗi gì hở ông? Đấy, tôi mới phân tích cho thằng
cháu cả, ông ạ. Nó sắm xe máy, vừa ngốn xăng, lại khi hỏng hóc chữa tốn tiền
triệu, rồi mua mười, bán năm... Chả thấy nó xót ruột... Nhưng cứ nói tậu cho bố
mẹ đôi bò để sinh lợi hàng ngày, nó quầy quậy tiếc của. Mất đi đâu một xu hở
ông? Rõ ràng mua năm, bán mười cơ mà... Nó chơi xe, chúng tôi chơi bò, đổ đồng
như nhau, hỏi ai khôn hơn ai?
Sĩ Thái sư bật cười. Ông biết
ngay, thấy mặt lão Bản mụ này sẽ lại lồng lên chuyện mua bò, lấy cớ trách
chồng, trách con cho xem... à, nó giàu bằng ai đã vội xấu hổ, không dám để bố
mẹ chăn bò như xưa? Chăn bò là cách người già nghỉ ngơi thong dong ngoài đồng
mát mẻ, làm quan làm tướng gì phải giữ mẽ? Cứ nói toẹt, chẳng qua nó sĩ với
đằng con vợ ngoài tỉnh nhà nó... Sĩ Thái
sư chuyên xong chén trà, mới thủng thẳng tiếp lời vợ:
- ông Bản thấy bà cháu dại
chửa. Con nó cho chơi lại không muốn, cứ thích lăn ra làm. Làm đến chết a?
- Vâng, tôi xưa nay chỉ thích
làm đến chết. Chăn con bò mà sợ?
Bà hơi xẵng giọng. Ông Sĩ Duệ
vội cười nịnh.
- Ơi dào, thích thì bà chăn
ngay tôi đây này. Tôi xin làm bò cho bà chăn, được không? Phải bò bốn chân như
bò thật, tôi cũng xong. Bò tôi lại không đòi ăn cỏ rách, mưa nắng không bắt ai
lặn lội, chỉ thi thoảng nhẹ nhàng mua cho đồng rượu, thế thôi...
Lão Bản vào hùa với bạn:
- Chí phải. Giàu cũng giàu
rồi, mà nghèo cũng... nghèo nứt đố đổ vách ra rồi. Tôi sắp làm đơn trình lên bà
nhà tôi xin bán bò, nghỉ hưu đây. Ngẫm ra chỉ tại các bà vụng đẻ. Cứ thử đẻ
được đứa con gái như con Khờ, có bằng vạn con bò không nào? Ai xứng xách dép
cho nó chưa? Con giai lão Tí nghệch mang tiếng Việt kiều Canada về làng
mà kiệt, một đồng xu cũng không rơi vãi. Ôi chao, nếu tôi có con gái ấy a...
Lão Bản bỏ lửng. ông Sĩ Duệ
cảnh giác lảng sang chuyện khác. Dù sao con Khờ cũng gọi bà Duệ bằng dì, chuyện
xấu tốt mặc thây nó, ông không dây, không động chạm trước mặt vợ. Chẳng may lỡ
mồm lỡ miệng, mụ họ Đào nhà ông lại gầm lên.
Năm ngoái con Khờ tức cô Lầy
Lầy về thăm nhà, khi trở lại Hồng Kông mang theo tấm ảnh lẫn lý lịch cái Huệ,
em họ cô, lúc ấy vừa tròn mười tám tuổi. Hai tháng sau, Lầy Lầy đón Huệ theo
đường du lịch sang bên đó để làm “vòng một”. Vòng một nói nôm na là cuộc gặp gỡ
giữa lão già Hồng Kông sáu mươi ba tuổi với Huệ, do Lầy Lầy môi giới. Xem xét
mặt hàng, lão già thấy ưng ý thì kết thúc vòng một, lão thuê Lầy Lầy chạy giấy
tờ làm thủ tục hôn thê. Cũng vừa vặn hết hạn du lịch. Huệ trở về Việt Nam thông báo
chuyện cưới xin với gia đình. Bố mẹ nó liền cấp tốc tổ chức mấy mâm cỗ “diện
hẹp”, để cái Huệ còn kịp quay sang Hồng Kông làm tiếp “vòng hai”. Tất cả chớp
nhoáng nhưng răm rắp theo đúng trình tự, không sai một ly. Xong vòng hai, Huệ
chính thức thành vợ lão già ngoại quốc, dứt hẳn với chốn quê nhà ăn xó mó niêu,
đồng thời cũng từ đây chính thức trở thành mỏ vàng cho cố hương. Nào gửi tiền
để bố xây nhà, sắm xe cho em, nào gửi năm ngàn đô la bước đầu giúp mẹ trả nợ
mọi khoản chi phí trước khi cưới...
Lão Bản phát ghen, chửi đổng:
“Con mẹ nó! Cứ như thể cái ấy của nó tạc bằng kim cương chứ không phải thường!”
Sau chuyện con Huệ, các bà mẹ
xóm Chùa Ông tỉnh ngộ rằng “đầu tư chồng ngoại” cho con gái, chắc chắn lãi
nhất. Trừ phi trời không cho phải chịu. Riêng lão Bản quy tội tại vợ, mắng vợ
vụng đẻ. Ai đời đẻ toàn giặc nhà trời, năm thằng con giai ăn tàn phá hại. Rồi
đây chúng ta phải “bứng” những của sứt môi, lồi rốn xóm Chùa, gái ế ẩm không
xuất ngoại được. Lấy vợ hư vẫn có cơ rèn cặp thành ngoan. Chứ lấy vợ xấu cầm
bằng nó hại mấy đời con cháu nhà mình. Giống má ép-một, ép-hai sẽ chẳng ra
người, chẳng ra ngợm. Kinh nghiệm xương máu đời lão, hỏi sao không thấy? Cái
mũi mỏ chim, cặp chân vòng kiềng của đám con giai lão đều thừa hưởng ở mẹ chúng
đó thôi? Bởi vậy trước đây lão vẫn ngấm ngầm để ý cô con út ông Sĩ Duệ cho
thằng cả. Con bé như nụ hồng hàm hiếu, xinh quá, xinh đến mức lão phấp phỏng
không dám hy vọng nhiều. Bây giờ lại nổi lên chuyện chồng ngoại, còn nói gì
nữa!
Nhưng xinh quá chưa chắc đã
hay. Có giời mới biết bà Duệ đang tan nát cõi lòng từ hôm con Khờ trở về. Nói
cho chính xác là từ buổi tối Khờ tập hợp tất cả các bà bá, bà dì, nội ngoại
ruột thịt đến nhà, nói toẹt rằng:
- Cháu về lần này cũng muốn
nhặt vài chị em gái, đưa sang bên ấy cho đông vây cánh làm ăn. Cứ có khả năng
xuất được cháu sẽ giúp. Các bà phải xác định cho con cháu đi cứu gia đình thoát
nghèo, thoát khổ. Quanh quẩn xóm Chùa Ông đây, dù tài, dù sắc đến mấy cũng chả
có cơ hội đổi đời. Làm vợ mấy anh nhọ đít, hai tay vày lỗ miệng, phí!
- Chết chết, chị kín đáo chứ!
Khéo không người ta bảo chị là mẹ mìn Tàu thì khốn!
Một bà bá lên tiếng can. Cô
Lầy ngật cái cổ trắng phau cười giòn giã:
- Buồn cười chưa? Cháu làm gì
phạm pháp đâu. Là cháu thương họ hàng loay hoay nghèo túng, cháu giúp, bận đến
ai? Ôi dào, khối người lạy cháu chả được.
Các bà nghệt mặt nghe. Có lý
quá. Chỉ một lát sau các bà tranh nhau vanh vách khai bằng hết lý lịch của con
gái. Cái Khờ tuyên bố dứt khoát:
- Toàn người nhà, cho phép
cháu nói thật. Em Thảo con dượng Tám, em Thủy con dì Tác Lan, em Hoa con dì
Huệ, những em như thế mới lo được. Còn chị Hà con bá Thu... Cháu nói thật nhé,
chị ấy ngoại hình hơi yếu đành chịu vậy. Tiêu chuẩn phải xinh xắn dễ coi, trẻ,
khoẻ. Đặc biệt các chị em phải còn “xịn”, các bà hiểu chứ ạ?

Cái Khờ giải thích cặn kẽ
chuyện chị em phải còn “xịn”, cũng như các chuyện khác. Ai thắc mắc gì cứ hỏi.
Càng nghe nó giải thích càng thấy nó không khờ tí nào. Cuối cùng mọi người đã
thông suốt hết. Lúc ấy cái Khờ mới lôi quà cáp ra chia, người vuông khăn, kẻ
tấm áo. Lại còn kính râm, cà vạt cho các bác giai; son môi, nước hoa cho các cô
em ở nhà... Nhưng xôn xao nhất là những bức ảnh con Huệ gửi về gia đình. Trong
ảnh không có cái nào thấy hình ông lão sáu mươi chồng nó, chỉ rặt ô tô, phòng
tắm lộng lẫy, người nó lấp lánh nữ trang trông lóa mắt. Chao ôi, con bé mò cua
bắt ốc ngày nào bỗng thoắt cái lột xác thành bà hoàng đây này!
Từ lúc ở nhà con Khờ về, bà
Duệ đứt từng khúc ruột. Cái Huệ đã ăn nhằm gì. Con Hoa nhà bà mới thật xinh như
hoa, nức tiếng hàng xã. Hoa cũng vừa mười tám, thi trượt đại học, hiện đang ôn
tập, quyết chí thi cử phen nữa. Thế nhưng đầu năm nay nhà bà xuất hiện anh
chàng quay phim chụp ảnh đám tang, đám cưới, có cửa hiệu ngoài phố. Cả nhà đều
ngầm hiểu anh chàng ngấp nghé cô Hoa. Anh ta không đỏm trai nhưng bù lại rất
mau mắn mồm miệng, thi thoảng không quên biếu Sĩ Thái sư bánh thuốc lào chính
hiệu Tiên Lãng, vài lít rượu làng Vân ngon nổi tiếng để ông ngâm thuốc. Dĩ
nhiên Sĩ Thái sư liền say đứ đừ, say cả rượu lẫn thuốc lào. Giả dụ anh chàng
phó nháy định chim Sĩ Thái sư thì chỉ cần thế cũng đủ ông đổ kềnh, không phải
cưa kéo thêm. Nhưng cô Hoa tỏ ra khôn đáo để. Bà Duệ hỏi han, cô chỉ trả lời
lấp lửng:
- Dào ôi, đã biết đâu bụng dạ
người ta. Mình quê mùa, chắc gì người ta ưng. Họ đùa mình đấy thôi.
Bà Duệ mừng thầm. Gái khôn mới biết vè giai.
Vè, có nghĩa chỉ lượn lờ, sát đấy mà lảng ngay đấy. Con mồi không biết đường
lần, lúc ngỡ mình chẳng là cái đinh gỉ, lúc lại ngỡ mình nắm chắc trái tim nàng
trong lòng bàn tay. Nhưng tưởng bở, tim đâu rẻ vậy? Ngay tim lợn cũng nằm trong
loại mặt hàng cao giá nhất trên phản thịt ngoài chợ kia kìa!
Đến một hôm bà Duệ ngỡ ngàng
bắt gặp cô Hoa cầm sợi dây chuyền lóng lánh mặt đá đỏ, ướm lên cái cổ trắng mềm
mại như ức bồ câu của cô.
- Ở đâu ra vậy, Hoa?
Hoa giấu không kịp, đành chìa
sợi dây chuyền lấp lánh cho mẹ, ấp úng:
- Vàng giả đấy mẹ...
Nhưng giấu sao được bà Duệ.
Đây mà là vàng giả?
- Mày định bịt mắt tao cơ à?
Gớm thật! ở đâu ra thứ này, nói ngay!
- Con... nhặt được của rơi
ngoài đường.
- A, thế! Thế thì tao cất thứ
của rơi nhặt được này đã.
Lúc ấy Hoa mới van vỉ mẹ, nói
thật hết. Của anh chàng phó nháy xú-vơ-nia nhân sinh nhật cô.
Bà Duệ im lặng nhưng mơ hồ lo lắng.
Linh cảm của bà không lầm. Một
bữa bà bắt gặp Hoa đang lén ăn khế ở góc vườn. Xưa nay con bé sợ chua thế, lẽ
nào... Bà bàng hoàng. Chẳng nói chẳng rằng bà túm cô gái rượu ngay dưới gốc
khế, lôi thốc vào buồng. Bằng một cái giật rất phũ bà dứt tung cúc áo đứa con
gái đang nhũn người ra. Giật tiếp cái xú-chiêng, bà há hốc miệng ngó sững. Đôi
bầu vú trắng nõn phồng to khác thường, hai núm xinh xinh phớt hồng của nó nay
cũng sẫm lại, nở gấp ba... Để không nghi ngờ gì nữa bà nắm cạp chun quần Hoa
kéo xoạt xuống ngang hông. Cô gái không kịp phản ứng. Bụng nữ thần sắc đẹp chỉ
hơi nhô chút đỉnh, nhưng con mắt đàn bà của bà Duệ nhận biết đích thị là Nó.
Bà Duệ ngã vật xuống giường
chết ngất. Trong cơn nức nở bà tiếc công giữ ngọc gìn vàng cho con gái suốt
mười tám năm, như giữ con ngươi. Vậy mà... ôi con ngươi là con ngươi ơi! Ôi
thuốc lào Tiên Lãng với rượu làng Vân kia ơi! Phải người mẹ khác chắc chuyện om
sòm làng nước. Nhưng đây tịnh không. Vẫn thấy bà Duệ đảo những chảo cốm thoăn
thoắt, niềm nở tiếp khách ngoài chợ tỉnh vào cất hàng.
Sáng tinh mơ hôm thứ ba, bà
Duệ cùng Hoa đi tỉnh sớm. Tìm tới hiệu chụp ảnh, nhưng nó đã đóng cửa. Hỏi chủ
nhà mới biết thằng phó nháy vào Nam
rồi, mấy tháng tiền thuê cửa hiệu nó cũng quỵt luôn. Ra ngoài đường bà Duệ rít
lên:
- Thằng chết tiệt có biết mày
bị không?
- Có.
- Nó nói sao?
- Bảo để lo cưới.
- Cưới cái mả mẹ nó! Thôi,
về...
Tang rượu làng Vân chỉ còn
vương hơi trong mấy hũ thuốc bắc khô như rắn ráo. Sĩ Thái sư không hề hay biết
gia đình ông đang trải qua cơn bão lớn tương đương cơn bão Băng-la-đét. ông hồn
nhiên hỏi con:
- Này Hoa, thằng phó nháy sao
lâu chưa thấy đến chơi, nhẩy?
Con gái ông gằm mặt lí nhí
đáp:
- Con không biết ạ.
Bà Duệ ngấm nguýt trả lời hộ:
- Nó bị kẹp xe chết rồi. Từ
rày ông đừng hỏi đến nó cho tôi đỡ lộn ruột.
- Ơ hay, ruột bà lộn ngang lộn
dọc mặc bà, sao tự nhiên độc mồm vậy?
- Ôi chao, nó lấy vợ, bỏ rơi
con gái ông kia. Tôi nói thế đã thất hiếu hử? Rượu với thuốc sướng quá! Ông
đừng bàn việc nhà cho nát thêm ra nữa.
Ông tịt. Ơ được, không cho
tham gia nội chính ông càng rảnh rang. Dạo này ông đánh bạn với lão kép cải
lương về già. Lão ta sống một mình ở ngôi nhà nhỏ cuối thôn bốn. Thi thoảng lão
vẫn lén lút đón ca-ve non thật xinh về ngôi nhà độc thân suốt đêm, để nó hầu hạ
đấm bóp tấm thân nhăn nheo một nắm xương khô cho sướng. Vợ lão chết đã lâu,
không ai nỡ xét hỏi. Mà có xét, nay lão bảo cháu gái gọi vợ bằng dì, mai bảo
cháu gái con ông bạn thân ngoài phố đã sao. Nhất là không phiền toái. Chờ trời
tối, chạy xe máy cái vèo lên đến đầu tỉnh đã đón được “của lạ” về tận nhà. Như
thế sạch sẽ hơn, như thể con hát-i-vê không dám đánh đường mò về tận nơi xóm
Chùa Ông thiêng liêng. Chuyện kinh thiên động địa nhưng không ai biết cả... Chỉ
cần kín đáo một chút... Lấy khăn che mặt đi em!
Ông Sĩ Duệ cũng vài lần được
lão kép cải lương “đưa vào đời” tại nhà hàng tỉnh lẻ cho an toàn. Ôi chao, sự
ấy không thể tả nổi. Từ đám ca-ve, hai anh già “ngộ” được nhiều điều đến thú
vị. Mới hôm nọ lão kép thì thào kể cho ông Sĩ Duệ chuyện “chữ trinh kia cũng có
ba bảy đường”, bằng giọng rất đỗi nghẹn ngào... Xin đừng hôn em. Em thề đã giữ
cái hôn cho chồng em. Anh mất tiền, muốn làm gì cũng được, nhưng chỉ từ dưới cổ
trở xuống. Chồng em ở đâu ư? Anh ấy đang ngồi tù. Ngồi tù vì buôn lậu nuôi mẹ
con em đấy. Em sẽ đợi chồng em. Bao giờ anh ấy trở về, em không phải đi khách
kiếm tiền nuôi con nữa...
Lão kép hát rớm nước mắt bảo
ông:
-Thấy chưa? Ai dám bảo chữ
trinh chỉ có một kiểu?
Sĩ Thái sư gật gù bán tín bán
nghi. Nó giữ chữ trinh hay nó gần cái miệng thuốc lào lão già nó sợ? Cũng mặc
mẹ nó. Dù sao từ dạo được “đưa vào đời” ai trông Sĩ Thái sư đều khen trẻ ra.
Bây giờ ông càng muốn phó thác
gia đình cho vợ con. Dưới bàn tay mụ nữ tướng, đâu khắc vào đó.
Thì đúng đâu lại vào đó. Nhờ
tài khéo léo của bà Duệ, cô Hoa sau một tuần vắng mặt, lên phố giúp việc anh
chị, nay bỏ học về nhà quanh quẩn làm cốm với mẹ. Gia đình Sĩ Thái sư lại êm
đềm như thường. Không ai biết giây phút nằm tênh hênh trên bàn bệnh viện, cô
Hoa ngây thơ phập phồng tình yêu của xóm Chùa đã chết rồi. Giờ còn lại đây một
cái xác lạnh khô, chán chường đến mức không buồn... chết nữa! Bởi vậy sáng chị
Lầy Lầy sang chơi. Hoa không tươi tỉnh mặn mà lắm. Nhưng chị Lầy Lầy vừa thấy
Hoa đã vồn vã xoắn xuýt:
- Ôi, lâu không gặp con bé, ai
ngờ em gái chị chim sa cá lặn thế này! Dì ơi, bằng nhà dì trúng xổ số thêm áp
mạn đấy.
Bà Duệ cùng Hoa nín thít, mặt
chảy dài. Lầy Lầy đoán ngay có chuyện khúc mắc. Chưa kịp hỏi han, Hoa đã lỉnh
xuống bếp. Bà Duệ kéo tay Lầy Lầy vào trong buồng tỉ tê mọi chuyện.
- Giời ơi, sao em con dại thế.
Phí đời cho thằng phó nháy!
- Vậy đấy. Giờ chị muốn giúp
em cũng chả được. Sự tình ra nông nỗi này, sang nước người ta thêm nhục. Dì
nghe nói bọn đàn ông ngoại quốc phát hiện con gái không còn nguyên vẹn, nó bán
luôn vào nhà chứa. Nếu không nó cũng vùi dập hơn con ở nhà nó.
- Chuyện xảy ra đến thế, đành
tìm cách gỡ. Dì khổ tâm mấy cũng không kéo lại được. Bây giờ dì nghe con, nếu
nhà quyết tâm để em Hoa đi, con khắc có cách. Cái Khờ ngó trước ngó sau rồi hạ
giọng thì thào vào tai bà Duệ:
- Dì thu xếp cho con một khoản
kha khá. Con có đường dây bí mật đưa em Hoa đi sửa sang lại.
- Chị bảo sao? - Bà Duệ sửng
sốt ngó sững cái Khờ.
- Con sẽ đưa em đến một cơ sở
y khoa đặc biệt, ở đấy người ta nhận vá, người ta tân trang nguyên lành như
cũ... Dì phải thề giữ bí mật cho con đấy. Chuyện này nghiêm trọng lắm. Nếu hở
ra chúng nó giết con, không đùa đâu dì ạ.
Bà Duệ cứ há hốc miệng. Giời
ơi, có thế như thế được ư? Lại như thế thật sao? Tân trang xong, con gái đã hư
cũng trở lại thành “xịn”, lại rách, lại toạc, lại có quyền lên giá nhờ cái
“trinh tiết y khoa” ấy sao?
Trưa hôm đó, sau bao nhiêu
ngày u ám Sĩ Thái sư mới thấy vợ cười nói hớn hở ra mặt. Bà dịu dàng bảo ông:
- Cái khoản tiền của họ, ông
cho tôi mượn tạm ít hôm đã.
- Bà nói hay chửa. Tiền đâu
của nhà mình. Đã định ngày đầu tháng tới các chú thím ấy về...
- Cứ đưa đây tôi giật tạm, lo
việc trước đã. Rồi tôi nhắn thằng cả chạy sớm hoàn lại. Hai triệu nhà ông chưa
to đâu!
- To nhỏ mặc tôi, không được
đụng vào đấy. Mà bà làm gì cũng phải nói ra chứ. Buôn bạc giả hay sao?
Tức thì mắt bà long lên. Bà
điên lắm. Muốn biết sẽ được biết! Đằng nào việc con Hoa đi Hồng Kông rồi cũng
phải bàn. Đã khoẻ hoạnh hoẹ thì dỏng tai nghe cho hết những điều bà âm thầm
gánh vác hộ “quả phúc” nhà ông nhá!
Sĩ Thái sư tưởng đâu sét đánh
xuống đầu. Những chuyện khốn nạn đến thế chúng mày dám giấu ông? Chúng mày coi
ông là thứ gì trong nhà này hả? Ông càng tức gấp đôi vì không thể quát tháo cho
hả giận, càng không thể nện mẹ con nhà họ Đào một trận thừa sống thiếu chết.
Sĩ Thái sư lao ra khỏi nhà như
phát rồ. Đi cho bình tĩnh. ở nhà có thể ông hộc máu mắt.
Qua khỏi ngõ, bất đồ ông chạm
trán lão Bản dong bò đi thả. Lão Bản toét miệng cười trêu:
- Thiết triều hôm nay có người
vạch mặt gian thần đấy ngài Thái sư ạ. Ý lão Bản nhắc khéo việc mấy ông xóm
Chùa định làm đơn kiện thằng cha chủ tịch xã. Mọi bận thế nào Sĩ Thái sư cũng
hồ hởi bắt chuyện, bàn bạc, to nhỏ với lão. Nhưng lạ, bữa nay mặt Sĩ Thái sư cứ
hằm hè, tái dại rất khó tả. Lão Bản liền rủ:
- Rỗi, đi với tôi đi. Không
trò chuyện mồm nó mốc ông ơi.
Lão cũng đang đầy ứ một bầu
tâm sự cần được thổ lộ đây. Hai người lặng lẽ theo sau con bò. Cả hai đều cúi
đầu mà đi, trông xa như thể họ mặc niệm trước mông con vật.
- Thằng Hợp, Phó Chủ tịch xã
nói còn sai làm sao. Đi khám đợt nghĩa vụ năm nay mới chết đắng ra. Một nửa
thanh niên xóm Chùa bị loại vì máu có khoản... dương tính con Hít.
Ông Sĩ Duệ trợn tròn mắt hỏi
lại:
- Sao? ông nói sao? Sao lại bố
láo thế được? Tôi ngỡ chỉ có con nhà Cua thôi chứ?
- Cái thằng chết tháng trước
hử? Nói làm gì... Sang giai đoạn cuối bây giờ đã có ba thằng nữa rồi. Con nhà
Thìn, con Tài Bân, con mụ Thích.
- Chao ôi, xóm Chùa đổ đốn thế
rồi ư?
Lão Bản ngậm ngùi:
- Thôi đi. Còn đâu xóm Chùa
ngày xưa nữa. Giờ tha hồ con gái đóng mác xuất ngoại, con giai đu đưa ma tuý,
ca-ve lẻn vào tận làng hoạt động kiếm tiền... Còn gì để nói, hở ông?
Sĩ Thái sư liếc xéo lão Bản.
Cái vẻ thâm trầm mỉa mai còn phảng phất trên gương mặt lão khiến ông gai người.
Lòng dạ ông như bị xát muối. Và cùng với nỗi xót thầm, ông nghe tức tưởi trỗi
dậy một sự phản kháng yếu ớt. Nói cho cùng, đám con gái xóm Chùa có đánh cắp
trinh tiết cũng đâu phải tội lỗi ghê gớm lắm. Chúng là nạn nhân thôi. Nạn nhân
cho thói đời, cho đồng tiền theo cách chúng nó. Thời buổi mở cửa, chữ trinh dẫu
đến ba vạn đường đã sao? Những thằng đàn ông nước ngoài dại dột cứ để chết bố
chúng nó!
Con bò thong dong gặm cỏ. Hai
lão ngồi xuống bờ tường đá khu nghĩa địa. Từ đây nhìn xuống đất xóm Chùa uốn
lượn giống hình con rồng nghênh chầu mặt nguyệt. Mặt nguyệt chính là ngọn đồi.
Khu nghĩa địa được xây hình tròn trên đỉnh đồi cũng tựa cái rốn của mặt nguyệt.
Hướng cửa nghĩa địa quay về làng, để trừ ma quỷ cho dân con xóm Chùa Ông. Do
vậy xưa nay ai cũng yên chí mình được che chở, chả sợ gì sất... “Ôi, vậy vì sao
ra nông nỗi này?”. Sĩ Thái sư bải hoải ngoảnh nhìn xóm Chùa. Ơ kìa hình như dải
đất uốn lượn thân thuộc ấy bỗng dưng lùi xa, lùi xa từng tí một trước mặt ông.
Hay có làn sương mù nào đang giăng lên, che phủ xóm Chùa chăng? Mà lạ quá, ngay
bờ tường đá dưới chân ông cũng bồng bềnh tựa hồ thụt xuống, lún xuống...
Sĩ Thái sư xây xẩm mặt mũi,
ngã lăn vào lòng lão Bản. Hai tay ông vẫn chới với muốn níu giữ lấy cái gì vô
hình đang vuột mất. Đúng lúc một cơn xoáy lốc ào qua, cuốn theo tiếng kêu của
lão Bản về làng, rồi thả rơi từng khúc âm thanh rời rạc, nghe như tiếng ai gọi
hồn...
Đ.L