Dạo này con mèo hoang hay lởn vởn quanh quán cơm của bà Toán. Con mèo hoang có màu đen tuyền từ đầu đến chân. Bà Toán xùy xùy đuổi. Nó không sợ còn quay lại trừng mắt nhìn bà. Mắt nó như hai đốm lân tinh sáng quắc ma quái.

Bà Toán rất ghét con mèo hoang vì nó hay bới thùng rác khiến mọi thứ văng ra bừa bãi bẩn thỉu. Cái Mận không biết bà Toán ghét con mèo. Thế nên có lần khách ăn thừa, cái Mận vứt một ít xương cá cho con mèo. Bà Toán trông thấy lập tức chửi nó một trận té tát. Cái Mận bảo là con mèo bắt chuột giỏi lắm, hay là bắt nó về nuôi. Có con mèo trong bếp thì lũ chuột sẽ bớt hoành hành hơn. Bà Toán trề mồm: “Mèo đến nhà thì khó, chó đến nhà thì sang! Rước cái của nợ này về để mà tao đóng cửa quán à?”.

1. Chuyện cái Mận

Bà Toán ghét con mèo hoang còn cái Mận thì không. Có lẽ bởi vì cả nó và con mèo đều là những kẻ cô đơn. Nhà nó ở tít tận vùng quê chiêm trũng cả đời làm muối. Suốt ngày gia đình nó bám mình dưới ánh nắng chói gắt đến khi người khô quắt đen nhẻm còn chân bị nước mặn ăn đến nứt nẻ mới xong được mẻ muối. Xúc muối cho lên cái xe đạp cà tàng đạp rạc chân vài chục cây số mới đến thị xã mà bán được vài đồng. Đó là may mắn. Còn nếu như đến gần ngày thu hoạch muối mà trời mưa một trận thì coi như công sức cả nhà đổ xuống sông xuống bể.

Mẹ cái Mận mất sớm. Bố nó lấy vợ hai. Cái nghèo hình như làm con người ta dễ ác độc hơn. Bố nó, dì nó suốt ngày cau có, cãi nhau chửi nhau vì những việc đâu đâu. Rồi hai người quay ra trút giận lên đầu lũ con lít nhít. Bố nó hàng ngày vắt kiệt sức trên cánh đồng muối, về đến nhà là nằm vật ra mệt mỏi. Sau mỗi vụ muối, số tiền còm cõi đưa về chẳng thấm vào đâu so với một gia đình đông con. Dì nó cũng tốt thôi, chẳng qua nhà nheo nhóc quá. Dì lo cho mấy đứa con của dì với bố nó đã mệt mỏi lắm rồi, thời gian đâu mà chăm lo đến nó. Thế nên khi được một người hàng xóm mách, dì lập tức gửi nó lên trên này làm thuê ở quán cơm của bà Toán. Xa nhà, lạ nước lạ cái, lại chậm mồm chậm miệng nên cái Mận chẳng có ai làm bạn. Làm việc xong, nó cứ thui thủi một mình.

Con mèo hoang hình như thích được gần người. Đặc biệt những hôm trời rét, cái Mận để ý thấy con mèo cứ nhìn vào trong nhà chăm chăm thèm khát. Thình thoảng không thấy bóng dáng bà Toán, nó liền đi lại gần cái Mận. Cái Mận đưa tay ra gọi con mèo. Nhưng trong một tích tắc, bản năng phòng vệ của con mèo lên tiếng. Nó đã bị đánh đập xua đuổi quá nhiều. Nó nghi ngại rồi ngoắt người chạy mất hút. Cũng đúng thôi. Không cẩn thận là nó ăn đòn như chơi. Mấy hôm trước, thấy nó đi qua cổng quán, bà Toán ngứa mắt vác chổi ra xua đuổi. Con mèo bị đánh giật mình. Bà Toán giương chổi lên định đập một phát nữa. Bỗng nhiên nó gào lên phun phì phì dữ tợn như rắn hổ mang khiến bà Toán chút nữa thì ngã ngửa. Từ đó bà càng ngày càng ghét con mèo hoang. Con mèo cũng tỏ ra thù địch bà không kém. Cứ lúc nào thấy bóng bà là nó lại xù lông lên mắt dựng ngược.

2. Chuyện bà già nuôi mèo

Theo như những người ở khu tập thể này kể lại thì con mèo ban đầu không hẳn là mèo hoang. Nó đã sống ở cái khu tập thể này lâu lắm rồi, từ trước cả khi có quán cơm của bà Toán. Trước đây, nó là con mèo nuôi của một bà già sống ở khu tập thể. Bà già sống neo đơn cô độc trong căn hộ gác ba. Nghe nói nhà bà trước đây ở trên phố. Nhà mặt phố nhưng nhỏ hẹp. Hai thằng con lấy vợ rồi va chạm suốt ngày. Không gian sống bí bách khiến con người ta nhỏ nhen. Không đành nhìn cảnh hàng ngày hai thằng con hầm hè nhau, hai đứa con dâu chửi rủa lổng chổng, bà già bán căn nhà đi. Số tiền bán nhà, bà giữ lại một ít gửi tiết kiệm, còn lại chia cho hai đứa con. Thế là mỗi thằng con ở một nơi, không đứa nào đụng chạm đứa nào nữa, hết cả đánh chửi nhau.

Nhưng có một điều bà già không tính tới. Hai thằng con không chịu ở cùng nhau đã đành, chúng nó cũng khó chịu khi ở cùng bà. Ban đầu bà ở cùng thằng cả. Được dăm bữa nửa tháng, con vợ nó suốt ngày cằn nhằn đánh chó đuổi mèo bóng gió bảo bà ăn hại. Bà dọn đồ sang nhà thằng hai. Một lần trong bữa ăn, bà lập cập làm đổ bát nước mắm, thế là đứa con dâu nhảy lên mắng bà xơi xơi còn thằng chồng hèn nhược thì cúi đầu im thin thít. Thế là bà quyết định rút số tiền tiết kiệm ra mua căn hộ tập thể nhỏ xíu ở đây để khỏi quấy nhiễu gia đình hai thằng con. Bọn chúng nó cũng lấy lý do làm ăn bận rộn, chẳng mấy khi đến đây thăm nom bà. Cùng lắm thì ngày lễ ngày Tết, chúng nó chỉ tạt qua lấy lệ nhanh nhanh chóng chóng rồi biến mất. Bà già có con mà như không. Thỉnh thoảng bà ôm con mèo khóc.

Một hôm, con mèo kêu cả ngày không dứt. Tiếng kêu như tiếng người than vãn. Hàng xóm chạy sang gọi cửa. Không có ai trả lời. Phá cửa ra, người ta thấy bà già đang ngồi trên chiếc ghế tựa nhìn ra cửa sổ. Con mèo nằm gọn trong lòng bà kêu thê thiết. Bà già đã chết tự lúc nào. Lũ con tụ về làm đám ma cho bà cụ. Khi lũ con đang khóc than sụt sùi, bỗng nhiên con mèo nhảy qua người bà cụ khiến bà cụ bật ngồi dậy chỉ thẳng tay vào mặt lũ con như oán trách. Hai thằng con ngã vật ngửa người ra, mặt tái đi không còn một giọt máu. Còn hai đứa con dâu nanh ác thì sợ quá quỳ sụp xuống lạy quan tài tru tréo xin bà tha tội. Đó là người ta kể thế thôi. Thực ra thì khi đóng nắp quan tài, ai nấy đều khiếp hãi khi thấy con mèo đã lẻn vào nằm cuộn tròn dưới chân bà già lúc nào. Mọi người đuổi mãi nó mới chịu đi.

Dẫu sao sau khi bà cụ già qua đời, con mèo chính thức trở thành mèo hoang. Hai đứa con tống tháo nhanh chóng bán ngôi nhà đi chia nhau. Con mèo mất chỗ ở. Kể từ đó, nó cứ sống quẩn quanh ở khu tập thể này. Kể ra cũng lạ. Bao nhiêu gia đình nuôi mèo, nâng như nâng trứng, hứng như hứng hoa, nào là chăm bẵm, nào là xích, nào là chuồng, thế mà mắt trước mắt sau toàn bị bọn ăn trộm bắt mất lúc nào chẳng biết. Riêng con mèo hoang này thì cứ lặt dặt sống từ năm này qua năm khác. Có mấy thằng nghiện nghe đồn cửa hàng tiểu hổ chuộng nhất loại mèo đen, sẵn sàng mua với giá gấp ba gấp bốn lần giá thường. Bọn nó rình bắt con mèo ròng rã mấy tuần, đủ các loại bẫy khác nhau, đủ các loại mồi khác nhau, thế mà con mèo vẫn chẳng sao. Có người bảo con mèo sống lâu đã thành tinh rồi. 

3. Chuyện bà Toán

Bà Toán thì chẳng tin là con mèo thành tinh. Bà chỉ nghĩ là nó sống lâu nên tinh khôn hơn lũ mèo thường. Bà cũng theo dõi xem nó ngủ ở đâu để rình bắt nhưng con mèo dường như linh tính biết nên chưa bao giờ bà Toán tìm được nơi ẩn náu của nó. Thực ra chuyện bắt con mèo đem bán lấy tiền chỉ là chuyện phụ. Điều quan trọng nhất mà bà Toán muốn con mèo biến đi bởi vì nguyên do nó hay kêu đêm.

Như đêm nay chẳng hạn. Đang tĩnh lặng. Mọi người đang ngủ. Bỗng nhiên “Ngào! Ngào! Ngào!” Con mèo bắt đầu “bản tình ca” của nó. Ban đầu nó kêu rả riết trầm bổng như tiếng hát thánh thót mời gọi. Được một lúc nó đổi giọng gừ gừ ẩm ử khản đặc chả biết vui hay buồn. Mấy người không chịu được lấy gạch ném nó. Nó chạy biến lên nóc khu tập thể rồi gào như trẻ con khóc: “Nghéo! Nghéo!” nghe sởn da gà!

Minh họa: Thành Chương

Cứ mỗi lần mất ngủ là bà lại suy nghĩ tìm lý do tại sao lão chồng khốn nạn ấy lại bỏ rơi bà? Phải chăng tại bà suốt ngày vật lộn ở cái quán cơm này? Hay là tại ngày nào xong việc người bà cũng nhễ nhại mồ hôi ướp mùi hành tỏi, hai vợ chồng có khi cả tháng chả gần gũi nhau? Hay là tại bà quen thói bán hàng chợ búa, suốt ngày quát mắng xa xả, vợ chồng chả mấy khi có được một cuộc trò chuyện ra trò chuyện? Hay là tại bà làm hết mọi việc nên lão chồng khốn nạn “nhàn cư vi bất thiện”? Bà cứ suy nghĩ tìm câu trả lời nhưng chẳng bao giờ có câu trả lời chính thức cả.

Ban đầu bà Toán tin chắc là lão chồng sẽ về. Cái lão khốn ấy đi với con yêu tinh kia đến lúc sạch túi là sẽ vác xác về. Thậm chí bà đã từng nghĩ đến kịch bản: khi lão chồng về, việc đầu tiên là bà sẽ lôi lão ra trước bàn dân thiên hạ mà chửi bới bêu riếu cho mọi người thấy rõ được cái bản mặt trăng hoa của lão. Thế rồi một thời gian sau, kịch bản có vẻ ít lửa hơn: lão sẽ về quỳ xuống ôm chân van xin bà, lúc ấy sẽ tùy theo tình hình mà bà sẽ xem xét. Thế nhưng mãi mà lão không vác mặt về. Có lẽ lão biết là van xin bà cũng nhục. Nhưng lão chịu nhục quen rồi mà? Hàng ngày giúp bà ở quán cơm, bà chẳng chửi lão xơi xơi vì tội chậm chạp, lão đều nín nhịn mà có nói lại gì đâu?

Không ngủ được, bà Toán lại nằm nghĩ miên man. Ba năm rồi, chẳng thấy tăm hơi lão chồng chết toi đâu. Lão đã trốn biệt. Chắc lão sẽ chẳng bao giờ về nữa. Bà thở dài một tiếng rồi nhìn đồng hồ. Mới ba giờ sáng. Bà Toán cứ trằn trọc trên chiếc giường êm ấm mà không thể nào ngủ lại được. Mất ngủ lăn qua lộn lại như thế này, sáng hôm sau dậy có khi còn thấy mình mệt hơn thức làm việc thâu đêm.

Bà Toán liếc sang giường bên nhìn cái Mận ngủ mà thấy ghen tức. Đúng là đang tuổi ăn tuổi lớn. Con bé ngủ ủn ỉn. Sấm động bên tai cũng không biết gì. Người đâu mà dễ ngủ thế. Con mèo vẫn tiếp tục kêu gào sầu thảm. Đợt này chắc nó đang động đực. Ngoài lý do con mèo kêu làm bà mất ngủ, bà còn ghét con mèo hoang bởi vì cái ánh nhìn của nó rất giống với con cave đã chiếm đoạt chồng bà. Bà nặng nề lăn lộn trên giường rồi lầm bầm: “Cái đồ mèo đĩ đượi! Bà mà tóm được kiểu gì bà cũng đập chết”.

4. Tiếp tục chuyện cái Mận

Sáng hôm sau, cái Mận dậy sớm dọn quán. Quán ăn của bà Toán đông nhất khu tập thể này. Ngày nào nó cũng đầu tắt mặt tối. Chuẩn bị đồ ăn, phục vụ khách ăn, khách ăn xong lại phải dọn dẹp. Nó gom hết rác rưởi vào túi ni lông rồi mang đi vứt. Bước ra cửa, nó giẫm lên một cái gì đó nhũn nhũn khiến nó ngã đánh oạch. Rác rơi tung tóe. Cái Mận nén đau chống tay dậy. Bỗng nó thét lên kinh hoàng. Cái vật nhũn nhũn mà nó giẫm lên là một con chuột cống đã bị cắn nát mất đầu máu chảy lầy bầy. Chắc con mèo hoang cắn chết con chuột ăn không hết rồi vứt xác ở đây.

Anh thợ xây ở nhà bên cạnh thấy thế liền chạy ra đỡ. Bàn tay của anh áp vào khuôn ngực mới nhú của cái Mận khiến má nó đỏ bừng. Anh thợ xây nhỏ nhẹ hỏi han xem cái Mận có làm sao không? Nó líu ríu cảm ơn. Anh thợ xây phủi phủi bụi trên áo rồi tiện tay vuốt má nó và mỉm cười. Nụ cười đẹp như tài tử xi nê. Cái Mận ngẩn cả người. Từ bữa đó, anh thợ xây hay sang quán nhà bà Toán ăn cơm bụi. Anh vui tính và hay nói chuyện với nó lắm. Thỉnh thoảng anh còn đùa cợt với nó. Cứ mỗi lần bị anh thợ xây trêu ghẹo, cái Mận lại đỏ ửng mặt hai mắt long lanh. Rồi một hôm bà Toán đi vắng, anh thợ xây ôm chầm lấy nó hôm ngấu nghiến. Nó mềm nhũn cả người…

Cái Mận thỉnh thoảng buổi đêm trốn bà Toán tranh thủ gặp anh thợ xây. Từ khi yêu anh thợ xây, nó cứ có cảm giác là con mèo hoang đang ẩn hiện ở đâu đó theo dõi nó. Cái Mận đâm ra ghét con mèo. Có lần nó đang trốn ra khỏi quán, bỗng nhiên con mèo kêu lên vang động khiến bà Toán vùng dậy. Thế là nó lại phải chui vào nhà nằm yên trên giường mà người ngứa ngáy rạo rực như bị kiến đốt. Hôm khác, nó và anh thợ xây đang cuốn xoắt xuýt vào với nhau bên góc cầu thang tối. Bỗng nhiên con mèo hoang ở góc nào đó kêu ré lên rồi nhảy vụt ra khiến cả hai giật nảy mình. Con Mận xốc lại quần áo rồi ném cho con mèo cái nhìn đầy uất hận: “Đúng là cái loại mèo hoang! Gào thét cứ như bị chọc tiết”. Anh thợ xây cười khùng khục: “Nó động đực ý mà. Chắc tại con mèo này chưa tìm ra mèo đực. Có phải ai cũng may mắn như em đâu”. Những lúc như thế cái Mận chỉ biết nép vào bên người yêu mà thỏ thẻ: “Đồ khỉ!”.

Rồi cái Mận thấy thỉnh thoảng buồn nôn. Bụng nó ngày càng to dần. Cái Mận vội báo cho anh thợ xây. Anh an ủi nó vài câu, bảo nó cứ yên tâm, có gì anh sẽ lo liệu. Nhà xây xong. Anh thợ xây bảo cái Mận là anh về nhà để xin phép bố mẹ rồi sẽ lên đón nó làm đám cưới. Thế rồi anh đi biệt. Nó chờ. Chờ mãi…

Cái Mận chờ được nhưng cái bụng của nó thì không chờ. Bụng nó to ra dần. Người nó làm gì cũng uể oải. Mấy người ở khu tập thể thấy dáng đi lạch bạch của nó nghi ngại nói với bà Toán. Bà đem chuyện đó ra hỏi con Mận. Nó chỉ bảo là mấy hôm bị ngã nước, đau bụng. Thế là bà Toán yên tâm: “Con Mận nó ở với tôi suốt ngày, việc làm không hết, lấy đâu thời gian đi với giai mà chửa hoang?”.

Rồi đột nhiên cái Mận xin bà Toán nghỉ làm ở quán ăn.

Bà Toán tiếc lắm. Con bé chăm lam chăm làm lại thật thà. Bà tìm mọi cách giữ cái Mận lại nhưng nó nhất quyết xin nghỉ. Bà ghìm lương nó không trả, nó cũng khăng khăng đi. Bà điên tiết chửi mắng nó không tiếc lời. Cái Mận chỉ im lặng ri rỉ khóc. Mấy ngày liền từ nịnh bợ đến dọa dẫm mà nó vẫn không lay chuyển. Cuối cùng bà Toán đành để nó đi. Cái Mận bảo nó vào Nam làm công nhân. 

5. Đoạn kết

Mấy tháng sau, cái Mận lại vác mặt về xin bà Toán vào làm lại. Từ đận nó nghỉ, bà kiếm mãi mà không được đứa phụ việc nào ưng ý. Đứa thì nhanh nhưng đoảng. Đứa thì cẩn thận nhưng chậm. Đứa thì cả đoảng cả chậm. Chẳng mấy đứa thạo việc như cái Mận. Tuy trong lòng mừng thầm nhưng bà Toán vẫn làm bộ mặt giận: “Tao đã bảo rồi, vào Nam có mà chết đói! Mày không nghe, giờ sáng mắt ra chưa?” Cái Mận cúi đầu không nói gì, chỉ hì hụi dọn dẹp cửa hàng.

Cái Mận về buổi chiều thì đêm hôm con mèo hoang bắt đầu kêu. Tiếng kêu lúc nỉ non, lúc lại oang oang như người bị rạc họng. Bà Toán không ngủ được. Cái Mận cũng không ngủ được. Đến nửa đêm con mèo mới chịu ngậm miệng lại.

Cả hai người vừa chợp mắt thì nghe có tiếng lạch xạch ngay ở phòng bếp. Bà Toán lay cái Mận dậy. Cả hai vác gậy vác đòn gánh lò dò xuống bếp. “Tách!” Đèn bật. Con mèo đã kịp cạy vung, miệng càm con cá rán đang trợn ngược mắt nhìn hai người. Cái Mận ngạc nhiên vì từ trước đến nay chỉ thấy con mèo hoang bới rác chứ chưa bao giờ thấy nó ăn vụng. Bà Toán vung đòn gánh lên: “Bốp! Bốp!” Con mèo gào lên thảm thiết rồi vùng chạy. Dáng nó chạy uể oải lệt xệt lảo đảo. Chắc nó đã bị đòn gánh đập vào chân. Bà Toán đuổi theo: “Phải tóm bằng được chứ nó cứ kêu suốt ngày thế này tao mất cả ngủ”. Cái Mận lúc cúc chạy theo sau hỏi: “Sao hôm nay nó kêu khiếp thế nhỉ?” Bà Toán trề giọng: “Lại động đực ý mà. Mấy hôm nay hôm nào nó cũng kêu gọi giai, điếc cả tai, mất cả ngủ”.

Con mèo chạy đến cái nhà kho bỏ hoang rồi nhảy vào trong đó. Bà Toán và cái Mận lại gần. Có tiếng léo nhéo. Cả hai soi đèn vào. Một lũ mèo con đang lúc nhúc rúc tí con mèo hoang. Nó đang nằm đầy vẻ mệt mỏi. Bà Toán soi nhòm vào rồi nói: “Rình mãi, giờ tao mới tìm được ổ của mày”. Thấy ánh đèn chiếu vào lũ con, ánh mắt con mèo hoang bỗng ngược lên sáng quắc hoang dại. “Ngáo!” Con mèo co mình lại như một cái lò xo, lao thẳng về phía bóng đèn quào cấu điên loạn. Bà Toán vội gạt con mèo. Tay bà đã bị nó cào xước, rươm rướm máu. Bà điên tiết vác đòn gánh phang thẳng cánh. “Bốp! Bốp! Bốp!” Con mèo bị đòn gánh đập thẳng vào đầu nằm quay đơ. Bà Toán chưa hết cơn giận vụt thêm mấy phát nữa vào người con mèo hoang. Người nó nảy lên giãy giãy rồi nằm im như cái giẻ lau. Lũ mèo con nghe thấy tiếng động mạnh ngơ ngác kêu ngheo ngheo.

Cái Mận nhìn bà Toán ngơ ngẩn: “Bọn mèo con này xử lý thế nào?” Bà Toán chống nạnh: “Mày chạy về nhà mang cái bao tải dứa ra đây”. Cái Mận lút cút chạy về theo lệnh của bà Toán. Mang cái bao tải đến nơi, bà Toán vứt xác con mèo mẹ và tóm gáy lũ mèo con lần lượt cho vào bao tải rồi nói: “Mày mang cái bao tải nay ra cái hồ nước thải vứt đi”. Cái Mận ngẩn người ra. Bà Toán giục: “Có nhanh lên không thì bảo! Vứt cái lũ khốn này đi cho nhẹ nợ! Nhớ vứt xuống nước cho cả lũ chết đi đấy nhá”.

Cái Mận cầm cái bao tải lầm lũi đi trong đêm. Mấy con mèo con chưa biết mẹ nó đã chết, vẫn hì hụi rúc tí mẹ. Được một lúc, lũ mèo con khát sữa kêu lên i ỉ. Tiếng kêu như tiếng trẻ con khóc.

Cái Mận bỗng thấy ngực mình căng sữa.

Nó nhớ tiếng khóc của đứa con nó.

Trong đầu nó là hình ảnh đứa con đỏ hỏn đã bị nó bỏ lại ở nhà hộ sinh.

Nó bỗng ứa nước mắt.

Nó không đi ra hướng bờ sông nữa mà chạy thẳng đến nhà hộ sinh.